Spring naar content
Terug naar ervaringsverhalen

Het verhaal van Fred van den Wijngaard

"'Ik heb nu tijd om na te denken en zo leer ik mijzelf weer kennen'"

‘Je moet een Utrechter niet verplaatsen’

Fred van den Wijngaard zit startklaar voor het interview, in wijkhuis De Steeg in Nieuwegein, 1 minuut lopen van zijn huis. Op 1 november 2015 woonde hij precies één jaar beschermd in De Pauw. ‘En dat heeft mij vooral veel rust gebracht,’ concludeert hij.

Tot zes jaar geleden wist Fred nog niet dat hij een vorm van autisme had. ‘Door deze diagnose vielen er een heleboel kwartjes op z’n plek.’ Enige tijd daarvoor ging het namelijk behoorlijk mis. ‘Ik kreeg te maken met gedwongen verkoop van mijn huis in Almere. Ik zou dakloos worden. De crisis zorgde ervoor dat ik steeds minder werk kreeg bij het schildersbedrijf, waar ik al 16 jaar werkzaam was. De paar weken geen werk werden uiteindelijk twee jaar. Een zelfmoordpoging volgde. Stress was altijd al mijn grootste vijand, ik kon de spanning van 0 tot 100 in een paar minuten opbouwen. Daarna volgden steevast allerlei waanideeën en complottheorieën in mijn hoofd.’

Na de zelfmoordpoging werd Fred opgenomen in een ggz-instelling in Almere. Later volgde nog een opname van zeven maanden en verbleef hij een tijdje in een woonvorm met meerdere mensen. ‘Mijn behandelaar vond het een goed idee om mij begin 2013 op de wachtlijst van Lister te plaatsen. Het bleef onrustig in mijn hoofd en er volgde in 2014 nog een zelfmoordpoging. Pas bij De Pauw ben ik echt tot rust gekomen.’

Weer onderdeel van de maatschappij

Ruim drie jaar was Fred uit de maatschappij, nu heeft hij het gevoel er weer onderdeel van uit te maken. Fred besloot al vrij snel om de schilderwerkzaamheden voor wijkhuis De Steeg op te pakken. ‘Zaal 3 is geschilderd, en ik ben bezig in Zaal 1. Ik doe dat helemaal op eigen initiatief en op mijn eigen tempo. Mijn begeleiders oordelen niet en geven mij de rust die ik nodig heb. Ik heb nu tijd om na te denken en zo leer ik mijzelf weer kennen. Daar heb ik jaren geen tijd voor gehad door alle stressvolle en onverwachtse situaties. Nu kan ik hiermee omgaan, en slik ik medicatie die mij daarbij helpt. Als ik terugkijk, heeft Almere mij absoluut geen goeds gebracht. Tja, je moet een Utrechter niet verplaatsen’, lacht Fred.

Bekende Utrechtse graffiti-artist

In de zaal van De Steeg zijn drie wanden gevuld met prachtige graffiti-kunstwerken. Zelfs de verwarming is er onderdeel van. Ondergetekende: ‘DST’, gebaseerd op de hippe Grandmixer DST die in de jaren 80 veel optrad met Herbie Hancock. Een bekende Utrechtse graffiti-artist, ook wel bekend als: Fred van den Wijngaard!
Graffiti intrigeerde Fred toen hij regelmatig met zijn ouders naar tantes in Amsterdam ging. ‘Het Waterlooplein, de metrotunnels en -stations, fantastisch vond ik dat. Ik was een van de eerste die pionierde in Utrecht. Op mijn 13e was ik al met spuitbussen in de weer. Alles was natuurlijk illegaal, iedereen is wel eens een keertje opgepakt. Hoewel, in 1986 haalden we de krant met de kop ‘Graffiti-schilders sieren Houten’. Deden we toch iets goeds.’

De pb’er van Fred, Yvonne Berenfenger, wilde Fred wel eens echt aan het werk zien, dus togen ze op een mooie middag naar Utrecht CS. ‘Daar heb ik heel groot haar naam gespoten’, vertelt Fred. ‘Helemaal geweldig, vooral omdat zij niet alleen interesse heeft als ze op bezoek is, maar vooral dat ik haar nu iets kon leren op het vlak van graffiti. Want ja, natuurlijk, ze heeft wel meegeholpen!

Fred twee jaar verder.